De LHBTIQ+ beweging staat aan de frontlinie van de strijd voor gelijkheid en rechtvaardigheid. Maar nu hulpfondsen krimpen, behoren zij vaak tot de eersten die steun verliezen. Tijdens WorldPride 2026 sprak Chandreyi Guharay met queer activisten van over de hele wereld over hoe zij omgaan met deze nieuwe realiteit.
Door Chandreyi Guharay, Global Advocacy Officer, Walking the Talk
Queer activisten en Nederlandse NGO’s kwamen samen in het Amsterdamse stadhuis tijdens “Building Bridges”, een bezoekersprogramma van WorldPride 2026 voor LHBTIQ+ gemeenschapsleiders, georganiseerd door het Ministerie van Buitenlandse Zaken en COC Nederland.
Pride is elke dag, overal
Hoewel we in Amsterdam waren, ging het werk thuis voor deze activisten gewoon door. Enkhmaa Enkhbold, directeur van het LGBT Centre in Mongolië, verontschuldigde zich een paar keer om op diens telefoon te kijken. “We organiseren Pride in Mongolië, en die vindt over twee weken plaats”, legde die uit. Diens organisatie zet zich onder meer in door beleidsbeïnvloeding, versterking van de LHBTIQ+ rechten beweging en ondersteuning van queer mensen die vervolgd worden en een veilige uitweg zoeken.
Ook John Mathenge Mukaburu zet zich elke dag in. Zijn organisatie HOYMAS in Kenia beheert klinieken in drie regio’s en biedt zorg aan bijna 20.000 patiënten uit sleutelgroepen, waaronder homoseksuele en biseksuele mannen en sekswerkers.
In Nigeria werkt de organisatie Obodo, met programmadirecteur Cosmas Osinachi Ihenacho-Herbert, aan een ander verhaal door de leidende rol van queer mensen in kunst en cultuur zichtbaar te maken, zowel in Nigeria als op het Afrikaanse continent.
In Vietnam richtte Nguyễn Diệu Anh mede Yêu-nữ (Women Living Wicked) op, een saffisch collectief dat regelmatig bijeenkomsten organiseert waar vrouwen elkaar kunnen ontmoeten en zichzelf kunnen zijn.
Of het nu gaat om gezondheidszorg, bescherming, cultuur of verbondenheid: dit soort initiatieven houdt gemeenschappen in leven. Toch is hiervoor nooit voldoende financiering beschikbaar geweest.
Minder geld, meer tegenwerking
Als voorvechter van gendergelijkheid en queer activist weet ik hoeveel LHBTIQ+ bewegingen kunnen bereiken met zo weinig middelen.
Al vóór de ontmanteling van USAID en de bezuinigingen bij andere grote donoren ging slechts vier cent van elke 100 dollar aan officiële ontwikkelingssamenwerking naar queer gemeenschappen. Nu verdwijnt zelfs dat bedrag in hoog tempo.
En het beperkte geld dat beschikbaar is, wordt bovendien ongelijk verdeeld. Transactivist Marcela Morales van Asociación Lambda in Guatemala benadrukte: “Het grootste deel van de financiering gaat naar organisaties van homoseksuele mannen en trans vrouwen. Er bereikt maar heel weinig organisaties van trans mannen en lesbische, biseksuele en queer vrouwen.”
Maar het gaat niet alleen om geld. Dezelfde politieke krachten die deze bezuinigingen aanjagen, beperken wereldwijd ook de ruimte voor maatschappelijke organisaties.
Anti-rechtenbewegingen worden rijker en invloedrijker en vinden steeds nieuwe manieren om LHBTIQ+ personen aan te vallen. Queer en feministische activisten verdedigen het recht om te protesteren, vrij te spreken en lief te hebben, zorg voor mensen en planeet centraal te stellen en zelf te beslissen over hun lichaam en leven.
Toch zijn onze rechten steeds weer het gemakkelijkste doelwit, en onze financiering vaak het eerste dat wordt geschrapt. Wij zijn de kanarie in de kolenmijn en beperkingen op de vrijheden van anderen lopen nooit ver op ons achter. Dit zou iedereen zorgen moeten baren.
Een reddingslijn gebouwd op solidariteit
Bessy Ferrera was een trans activist uit Honduras die streed voor de rechten van trans personen, sekswerkers en mensen die leven met hiv. Haar leven werd in 2019 door geweld beëindigd.
Een jaar later richtte Hivos het Bessy Ferrera Emergency Fund op. Het fonds biedt snelle en praktische hulp aan LHBTIQ+ activisten die vanwege hun werk worden bedreigd. Denk aan medische en juridische kosten, veiligheidsmaatregelen of verhuizing. Sinds 2022 heeft het fonds bijna honderd personen en organisaties wereldwijd ondersteund.
Toen ik het fonds noemde, vertelde Ribal Maatouk, nationaal voorzitter van de LGBTIQ+ Task Force in Libanon, hij het al goed kende. Tijdens de verwoestende oorlog en invasie door Israël bleef de Task Force, samen met haar lidorganisaties, humanitaire steun bieden aan queer mensen.
“Van alle financieringsinitiatieven was het Bessy Ferrera Fund het meest toegankelijk voor onze gemeenschap. Daardoor konden we noodsteun sneller inzetten dan via andere organisaties,” zei hij. “Daarvoor verdient het fonds erkenning.”
Hoop voor de lange termijn
Noodfondsen bieden een cruciale reddingslijn in tijden van crisis, maar activisten en hun bewegingen hebben ook duurzame steun nodig. Volgens Cosmas ligt daar juist reden voor hoop. Regeringen veranderen na verkiezingen en financieringsprioriteiten veranderen mee, maar bewegingen kunnen beide overleven. “Misschien is de vraag niet hoe we deze crisis overleven”, zei hij, “maar hoe we een infrastructuur voor onze beweging bouwen die sterk genoeg is om te blijven groeien, ongeacht wat hierna komt.”
Hij ziet ook een kans. Nu de Verenigde Staten zich terugtrekken, zou Nederland opnieuw de voortrekkersrol kunnen spelen die het vroeger had op het gebied van gendergelijkheid en LHBTIQ+ rechten. Met een nieuw kabinet zijn er signalen van grotere politieke bereidheid. Dit is het moment om die bereidheid om te zetten in daadwerkelijke financiering.
Wat gebeurt er na de parade?
De activisten die ik ontmoette houden hun gemeenschappen overeind. Samen met feministische en queer bewegingen wereldwijd verdedigen zij rechten en vrijheden voor iedereen. Zoals we binnen de gendergelijkheidsbeweging vaak zeggen: stel je eens voor wat zij zouden kunnen bereiken met de juiste steun.
Solidariteit voorbij de parade betekent dat overheden, fondsen en bondgenoten investeren in de ambities van queer gemeenschappen.
Het Bessy Ferrera Emergency Fund bestaat dankzij de solidariteit van donateurs. Help mee en bied een reddingslijn aan LHBTIQ+ activisten die gevaar lopen.
